Trichodina
Deze veelvoorkomende parasiet uit de familie Trichodinidae wordt vaak aangeduid met de verzamelnaam Trichodina, terwijl u in werkelijkheid ook met Trichodinella, Paratrichodina, Vauchomia en Tripartiella te maken kunt hebben. Deze namen zijn verder niet zo interessant omdat het onderscheid met Trichodina met een normale lichtmicroscoop nauwelijks te maken is en de symptomen en behandeling in principe hetzelfde zijn. De geoefende microscoopgebruiker kan hooguit Trichodionella van Trichodina onderscheiden omdat deze een stuk kleiner is. Trichodinella is ook wat hardnekkiger dan Trichodina en behoeft soms een tweede behandeling.
Trichodina is een protozoa, een ééncellig organisme dat onder de microscoop goed herkenbaar is. Dit in tegenstelling tot andere ééncellige organismen, zoals bacteriën, die doorgaans veel kleiner en daardoor niet onder de microscoop zijn te herkennen.
Identificatie
Trichodina heeft een hele typische verschijningsvorm en is gemakkelijk te identificeren met een vergroting van idealiter 100 tot 200 keer. Vanaf de bovenzijde lijkt Trichodina sterk op één van de drie scheerkoppen op een elektrisch scheerapparaat en vanaf de zijkant lijkt het op een vliegende schotel. Het is in feite een platte, ronde schijf. Deze huidparasiet kun je bij een ernstige uitbraak met behulp van een afstrijkje over de gehele huid tegenkomen.
Werkwijze
Trichodina is feitelijk een levende boorkop, die zich met mesjes met behulp van een draaiende beweging in de huid boort, waarbij het afgeschraapte weefsel als voedsel wordt opgenomen middels een mondopening die zich in het midden van deze ronde schrijf bevindt.
Vermenigvuldiging
Zoals de meeste ééncelligen plant Trichodina zich voort door celdeling. Dit kan erg snel gaan, waardoor het er onder de juiste omstandigheden op korte termijn héél veel kunnen zijn. Trichodina lijkt vooral goed te floreren in vuil water (organisch sterk belast) en wordt ook wel “vuilwaterparasiet” genoemd.
Symptomen
Sterk besmette vissen kunnen gaan schuren (in een poging de Trichodina van zich af te krijgen) en extra slijmhuid produceren (om een extra barrière op te werpen en ze op afstand van de huid te houden). Ontstaande wondjes kunnen infeceren.
Behandeling
Indien een behandeling onvermijdelijk is geniet het de voorkeur om deze te laten plaatsvinden buiten de vijver (in een behandelbak). De behandeling is namelijk in principe éénmalig en van korte duur. Zonde om de vijver en met name het filter bloot te stellen aan schadelijke ‘medicatie’. Beluchten tijdens de behandeling is zéér belangrijk. Raadpleeg een dierenarts voor het te gebruiken middel en de wijze waarop. Volg de gebruiksaanwijzing en gebruik beschermende middelen voor jezelf (oog-, huid-, en luchtwegbescherming). Geen enkele behandeling is zinvol als niet tegelijkertijd de oorzaak wordt opgespoord en verholpen. Denk in dit geval vooral aan vijverhygiëne.
Joop van Tol
